TA ΜΟΥΣΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ [ΈΓΧΟΡΔΑ , ΠΝΕΥΣΤΑ & ΚΡΟΥΣΤΑ]

ΜΟΥΣΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝΗ Μουσική στην Αρχαία Ελλάδα ήταν εξαρχής κυρίως φωνητική. Η εμφάνιση αποκλειστικά οργανικής μουσικής συμβαίνει περίπου τον 6ο αιώνα π.Χ. Ο "Πυθικός Νόμος" - ένα έργο που υπήρξε κλασσικό - επιβεβαιώνει την στροφή αυτή που οδήγησε σταθερά στην επικράτηση κατά τη διάρκεια των κλασσικών χρόνων της σολιστικής ερμηνείας, τόσο στις εκδηλώσεις της ιδιωτικής όσο και της δημόσιας ζωής. Μέσα από το σύνολο των πηγών - εικονογραφία, θεωρητικά κείμενα περί Μουσικής και Αρμονικής συγγραφέων της εποχής όπως ο Αριστόξενος, ο Κλεωνίδης κ.α. - συμπεραίνουμε με σχετική ασφάλεια τον τρόπο εκτέλεσης των μουσικών οργάνων.
Η «χρήση» της λύρας λ.χ. και της κιθάρας, μας παραδίδεται με μεγάλη ακρίβεια μέσα από τις δεκάδες σωζόμενες παραστάσεις. Ειδικότερα η τοποθέτησή της, ο τρόπος που κρατά το όργανο ο μουσικός και ο τρόπος παιξίματος, η χρήση και των δύο χεριών και η «συνεργασία» του μουσικού με τον αοιδό, είναι ζητήματα τα οποία λιγότερο ή περισσότερο έχουν βρει την απάντησή τους μέσα από την προσεκτική μελέτη της σωζόμενης αγγειογραφίας σε συνδυασμό με πληροφορίες / οδηγίες που μας παραδίδονται από τους Λυρικούς Ποιητές, η ακόμα και τον Αριστοφάνη.

Παραδοσιακά μουσικά όργανα

Παραδοσιακά μουσικά όργανα

ž
Τα μουσικά όργανα που χρησιμοποιήθηκαν και χρησιμοποιούνται ακόμη και σήμερα για το δημοτικό τραγούδι και μουσική, διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες: έγχορδα, πνευστά και κρουστά.
žΈγχορδα είναι το λαούτο, το βιολί, οι λύρες (κρητική, ποντιακή ή θρακιώτικη), το σαντούρι κ.α.
žΠνευστά είναι το κλαρίνο, η φλογέρα, η γκάιντα, ο ζουρνάς κ.α..
žΚρουστά είναι το νταούλι, το ντέφι, το τουμπερλέκι κ.α..
žΗ κάθε περιοχή ανάλογα με τα τραγούδια και τους χορούς της, χρησιμοποιεί και διαφορετικά μουσικά όργανα.


H Ελληνική Tσαμπούνα, η Γκάιντα, η Aσκομαντούρα, η Ντουντούκα ...ή κατσαμπούνα ?

ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ

Σ' αυτό το κείμενο έχω συγκεντρώσει μια σειρά πληροφορίες σχετικά με ονόματα μουσικών οργάνων. Το όργανο που κατεξοχήν έχω μελετήσει και μελετώ είναι η τσαμπούνα. Έτσι κι εδώ το κέντρο γύρω από το οποίο εξακτινώνονται όλες οι άλλες πληροφορίες θα είναι η τσαμπούνα.
Δεν προσπαθώ να αποδείξω κάποια συγκεκριμένη θέση. Απλώς βρίσκω ότι έχει μεγάλο ενδιαφέρον να παρακολουθήσει κανείς πώς οι λέξεις ταξιδεύουν μέσα στο χρόνο, το χώρο και τις γλώσσες, άλλοτε χεράκι χεράκι με το αντικείμενο που περιγράφουν και άλλοτε σε παράλληλες, διασταυρούμενες ή αποκλίνουσες διαδρομές μαζί του.

Ελληνική τσαμπούνα (από τη Νάξο). 

Σχολές και σεμινάρια για την κατασκευή των μουσικών οργάνων

Σχολές και σεμινάρια για την κατασκευή των μουσικών οργάνων
1) http://www.oet.gr/ Όμιλος Ελληνικών Τεχνών. Διαρκές σεμινάριο για την κατασκευή λαϊκών μουσικών οργάνων. Το κόστος είναι ελάχιστο και ο εκπαιδευτής Φώτης Λουρίδας έχει τις γνώσεις και τη διάθεση να τις μεταδώσει σε κάθε ενδιαφερόμενο.
2) http://www.itcwebdesigns.com/tour_germany/violin1.htm Mittenwald. Η διασημότερη σχολή οργανοποιίας της Γερμανίας
3) http://thmo.teiion.gr/teitmogr/index.php Τμήμα Τεχνολογίας Ήχου και Μουσικών Οργάνων του ΤΕΙ Ιονίων Νήσων
4) http://tlpm.teiep.gr/ Τμήμα Λαϊκής και Παραδοσιακής Μουσικής του ΤΕΙ Ηπείρου
5) http://www.iema.gr/instrumentslab Πειραματικό Εργαστήρι Μουσικών Οργάνων του ΙΕΜΑ. Κατά καιρούς διοργανώνει σεμινάρια για ερασιστέχνες και επαγγελματίες οργανοποιούς
6) Σχολή μελέτης και κατασκευής παραδοσιακών μουσικών οργάνων Δήμου Καστοριάς. Μια σημαντική σχολή οργανοποιίας που φέτος δεν λειτουργεί λόγω οικονομικών προβλημάτων και έλλειψης επιδότησης
7) http://www.formentera-guitars.com/ Διακοπές και μαθήματα κατασκευής ηλεκτρικής κιθάρας σε ένα Ισπανικό νησί. Μια ωραία ιδέα.

Αρχαία Ελληνικά μουσικά όργανα

Αρχαία Ελληνικά μουσικά όργανα

Οπλούτος και η ποικιλία των μουσικών οργάνων της αρχαιότητας είναι χαρακτηριστικό στοιχείο που αποδεικνύει την ανάπτυξη της αρχαίας ελληνικής μουσικής.Τα ελληνικά μουσικά όργανα παρ' όλα τα δικά τους ιδιαίτερα χαρακτηριστικά γνωρίσματα, συνδέονται εμφανώς με τα ανατολικά πρότυπα της αρχαιότητας. Με βάση τα ελάχιστα σωζόμενα αρχαιολογικά λείψανα, τα στοιχεία της αγγειογραφίας αλλά και τις πηγές είμαστε σε θέση σήμερα να γνωρίζουμε τα βασικότερα είδη των οργάνων των αρχαίων, καθώς και τη μορφή που είχαν τα κυριότερα από αυτά.
Τα αρχαία ελληνικά όργανα ήταν έγχορδα, πνευστά και κρουστά. Τα βασικά έγχορδα ήταν η τετράχορδη ομηρικήφόρμιγξ, η βάρβιτος, η επτάχορδη απολλώνια λύρα, η πολύχορδη άρπα, οι δύο βασικοί τύποι της κιθάρας που καθιερώθηκαν μέσα στον 6ο αιώνα και η πανδούρα.
Από τα πνευστά τα πιο σημαντικά ήταν το κέρας, ο διπλός αυλός, η σάλπιγξ και η ποιμενική επτακάλαμος σύριγξ.
Τέλος, τα σημαντικότερα κρουστά ήταν τα μεταλλικά κύμβαλα, το σείστρο, οι δύο τύποι κωδώνων, ο απλός και ο σύνθετος, το τύμπανο που παίζονταν με τα δάκτυλα του δεξιού χεριού και η κρούπεζα που προσαρμόζονταν στο πόδι και συνόδευε με ρυθμικά κτυπήματα την αύληση ή τις χορευτικές κινήσεις. Τα κρόταλα ήταν από καλάμι, πηλό ή χαλκό και παίζονταν από γυναίκες που χόρευαν ή από τους Σατύρους του Διόνυσου.